صفر تا صد استفاده از جلبک دریایی در کشاورزی

آیا می‌دانید کود جلبک دریایی چیست؟ جلبک دریایی یکی از مواد غذایی مغذی است که سواحل و اعماق دریا و اقیانوس وجود دارد. این ماده بعد از فرایندهای مختلف، به شکل کود درآمده و برای گیاهان مختلف مورداستفاده قرار می‌گیرد. انواع پودری یا مایع کود جلبک می‌توانند فواید زیادی از جمله بهبود فتوسنتز، به تأخیرانداختن پیری گیاه و افزایش گلدهی و میوه‌دهی داشته باشند. برای آشنایی بیشتر با خواص کود جلبک دریایی در کشاورزی و نحوه مصرف آن، این مطلب را تا انتها مطالعه کنید. 

شیوه تولید کود جلبک دریایی

برای تولید کود جلبک دریایی اکادین و سایر انواع کود جلبک، در ابتدا جلبک‌ها را از ساحل یا اعماق دریا و اقیانوس جمع‌آوری می‌کنند. سپس جلبک‌ها را به‌خوبی شسته و خشک می‌کنند. در مرحله بعدی، آن‌ها را به شکل پودر درآورده و در پایان، آن را به شکل پودر، گرانول و یا مایع به بازار عرضه خواهند کرد. 

انواع کود جلبک دریایی در کشاورزی

در بازار، تنوع زیادی از انواع کود جلبک دریایی وجود دارد. جلبک‌های Ascophyllum nodosum، Macrocystis pyrifera، Laminaria digitata، Fucus vesiculosu و Sargassum از پرکاربردترین جلبک‌های قهوه‌ای برای تولید کود کشاورزی به شمار می‌روند. هر نوع از کود جلبک، باید ترکیب متعادل و متناسبی از مواد مغذی، هورمون‌های رشد و میکرو المنت‌ها داشته باشد. معمولاً، کود تهیه شده از جلبک آسکوفیلوم ندوزوم، به‌عنوان بهترین نوع شناخته می‌شود. 

مهم‌ترین مزایای عصاره جلبک دریایی کود

• رشد ریشه: عصاره جلبک دریایی کود دارای مقادیر زیادی از مانیتول و بتائین است که مانع از بروز تنش دمایی شده و اختلال در رشد ریشه را به حداقل می‌رسانند. حفظ دما در یک محدوده مشخص، باعث می‌شود که رشد ریشه بهبود پیدا کند.
• افزایش فتوسنتز: جلبک دریایی محلول پاشی، به افزایش میزان فتوسنتز و تولید بیشتر و بهتر قند و نشاسته کمک شایانی می‌کند. بهبود فرایند تولید کلروفیل هم از دیگر مزایای کود جلبک دریایی پودری است. بهبود این فرایند، جلوی زردی برگ‌ها را هم گرفته و کارایی فتوسیستم را بهتر می‌کند. 
• تقویت سیستم دفاعی گیاهان: جلبک دارایی سرشار از پلی‌ساکاریدهای سولفاته و الیگوساکاریدهایی با وزن مولکولی کم است. به همین دلیل انواع فعالیت‌های بیولوژیکی در آن انجام می‌شود. استفاده از تقویتی جلبک دریایی در کشاورزی، می‌تواند خواص آنتی‌اکسیدانی و ضدقارچ هم داشته باشد. به‌طورکلی، اسپری جلبک دریایی، سیستم دفاعی گیاهان را تقویت می‌کند.
• افزایش مقاومت گیاه در برابر استرس: کود جلبک دریایی پودری، تحمل گیاه را نسبت به انواعی از تنش‌های محیطی از جمله خشکی، شوری یا دمای بالا، افزایش می‌دهد. مواد موجود در جلبک، تعادل اسمزی سلول را حفظ کرده و به حفظ آب در سلول کمک شایانی می‌کنند. این موارد در نهایت، منجر به افزایش تحمل گیاه در برابر تنش و استرس می‌شوند. 
• سایر مزایا: تقویت ساختار خاک، کاهش آلودگی محیط‌زیست، افزایش جذب عناصر غذایی و بهبود کیفیت محصولات، از دیگر فواید کود جلبک دریایی هستند.

کود جلبک دریایی حاوی چیست؟ 

• سیتوکینین: انواع سیتوکینین‌ها از مهم‌ترین هورمون‌های گیاهی به شمار می‌روند. این هورمون‌ها، فرایندهای اولیه رشد را فعال می‌کنند. سیتوکینین موجود در کود جلبک دریایی، علاوه بر تحریک رشد،  ریزمغذی‌ها را نیز به برگ‌ها انتقال داده و پیری گیاه را نیز به تأخیر می‌اندازد. 
• اکسین: اکسین‌های موجود در کود جلبک دریایی آلمانی نیز نقش‌های مهمی در فرایندهای گیاهی ایفا می‌کنند. این هورمون‌ها در طویل شدن سلول، نورگرایی گیاه و فعال‌کردن لایه سازنده، نقش اساسی دارند. 
• بتائین: این ماده، در اسمز نقش دارد و با افزایش میزان جذب گیاه، جلوی خشکی را می‌گیرد.

نحوه استفاده از کود جلبک دریایی در کشاورزی

نحوه استفاده از کود جلبک دریایی بسته به نوع آن متفاوت خواهد بود. این محصول به شکل پودری و مایع در بازار ایران وجود دارد و ممکن است به‌صورت محلول پاشی، همراه با آبیاری یا به شکل اضافه‌کردن به خاک مورداستفاده قرار بگیرد. رنگ کود جلبک دریایی مایع، از قهوه‌ای تا سبز تیره و رنگ کود پودری، معمولاً سبز تا قهوه‌ای روشن است. میزان دقیق مصرف جلبک دریایی در کشاورزی نیز بسته به عناصر موجود در آن و نیاز گیاه متفاوت خواهد بود. پس بهتر است که قبل از کوددهی، آزمایش خاک را انجام داده و میزان هر یک از عناصر موجود در آن را تعیین کنید.

انواع کود مثل جلبک دریایی آکادین، در بسیاری از مراحل رشد گیاه مورداستفاده قرار می‌گیرند. استفاده از این کود در مرحله جوانه‌زنی، برای تقویت ریشه‌ها و افزایش تعداد جوانه‌ها خوب است. در مرحله رشد رویشی، از این کود برای بهبود فتوسنتز، افزایش رشد شاخه و برگ و همچنین بهبود مقاومت به تنش‌های محیطی استفاده می‌شود. در نهایت، محلول پاشی جلبک دریایی در مرحله گلدهی و میوه‌دهی نیز عملکرد کمی و کیفی گیاه در تولید گل و میوه را بهتر می‌کند. بهترین زمان مصرف جلبک دریایی باید باتوجه‌به نیازهای گیاه و نظر متخصص تعیین شود.

آیا کود جلبک دریایی برای همه گیاهان مناسب است؟ 

به‌طورکلی می‌توان گفت که جلبک دریایی برای بیشتر گیاهان مناسب است. کود جلبک دریایی برای گندم و سایر گیاهان زراعی مثل برنج، ذرت و سیب‌زمینی مورداستفاده قرار می‌گیرد. استفاده از کود جلبک دریایی برای درختان میوه از جمله سیب، هلو و گلابی نیز امری رایج است. برخی از گل‌های زینتی و گیاهان گلخانه‌ای مانند گوجه و خیار نیز می‌توانند از مزیت‌های کود جلبک دریایی امریکایی بهره‌مند شوند. 

اما این کود با بعضی گیاهان دیگر سازگار نیست. بعضی از گونه‌های کاکتوس یا ساکولنت‌ها به دلیل حساسیت به برخی عناصر غذایی خاص یا داشتن نیازهای تغذیه‌ای متفاوت، به کود جلبک دریایی احتیاج ندارند. استفاده از کود جلبک دریایی برای بونسای، پتوس و شفلرا باید با دقت بسیار زیاد و به شکل کنترل شده صورت بگیرد. 

برای آشنایی بیشتر با روش صحیح استفاده، زمان‌بندی مصرف و مزایای تقویتی این محصول، پیشنهاد می‌کنیم راهنمای کامل کود جلبک دریایی برای گیاهان را نیز مطالعه کنید. این مقاله تمام نکات کاربردی را به‌صورت مرحله‌به‌مرحله توضیح داده است.

جمع‌بندی

جلبک دریایی در کشاورزی، یکی از مواد پرکاربرد و محبوب است؛ چراکه مواد مغذی زیادی دارد. این ماده سرشار از هورمون‌های گیاهی است و می‌تواند فواید زیادی برای گیاهان به همراه داشته باشد. اگرچه کود جلبک دریایی برای برنج و بسیاری از گیاهان دیگر ایده‌آل بوده و به رشد آن‌ها کمک می‌کند، اما ممکن است برای برخی گیاهان دیگر مناسب نباشد. پس قبل از خرید اینترنتی کود جلبک دریایی برای زاموفیلیا، حتماً با کارشناسان مشورت کنید. فراموش نکنید که میزان و زمان استفاده از کود جلبک دریایی نیز باید با نظر متخصص صورت بگیرد. 

سؤالات متداول